Telefon ve WhatsApp ile sipariş: 0356 275 24 27 · Turhal'dan Türkiye'nin her yerine kargo · 1978'den beri babadan oğula aktar · Turhal / TokatTelefon ve WhatsApp ile sipariş: 0356 275 24 27 · Turhal'dan Türkiye'nin her yerine kargo · 1978'den beri babadan oğula aktar · Turhal / Tokat
Hint yağı bitkisi yağı, kastor yağı; İngilizce: castor oil; INCI: Ricinus Communis Seed Oil
Kaynak bitkinin familyası
Euphorbiaceae (Sütleğengiller)
Elde edildiği kısım
Tohum
Hint yağı, koyu benekli tohumlardan elde edilen, çok yoğun ve yapışkan kıvamlı soluk sarı bir yağdır. Aynı bitkinin tohumu çiğ halde zehirlidir; ancak yağ, işlenme biçimi sayesinde tohumun zehirli bileşiminden ayrılmış olur. Sanayide ve kozmetikte yaygın biçimde kullanılan, ilginç yapılı bir bitkisel yağdır.
Elde edilişi
Tohumlar preslenerek soğuk ya da sıcak yöntemle yağına ayrılır, ardından süzülür ve çoğu kez rafine edilir. Tohumdaki zehirli protein (risin) suda çözünür ve yağa geçmez; yine de ham tohum ve küspe dikkatle işlenir. Bitki, iri avuç biçimli yaprakları ve dikenli kapsül meyveleriyle tanınan, sıcak iklimlerde birkaç metreye ulaşan çok yıllık bir çalıdır; serin iklimlerde tek yıllık yetişir. Anavatanı Doğu Afrika sayılır; tropikal ve ılıman bölgelerde yayılmıştır. Türkiye'nin sıcak kıyı bölgelerinde süs bitkisi olarak da görülür.
Tarihçe
Eski Mısır'da bu yağın kandillerde yakıldığı belirtilir; Dioskorides da kiki adıyla bitkiyi tanımlar. Adının kökeni konusunda görüş ayrılığı vardır; İngilizcedeki castor adı, sonraki dönemlerde farklı bir yağla karıştırılmasına bağlanır.
Osmanlı'da bitki Hindistan üzerinden tanınmış, adı da buradan gelmiştir. Sanayi devriminden sonra yağ, makine yağlayıcısı olarak da değer kazanmıştır.
Renk, koku ve yapısı
Yağ açık sarıdır, neredeyse kokusuzdur ve ayırt edici biçimde koyu, akışı yavaş bir kıvama sahiptir. Yağ asidi bileşiminde risinoleik asit ağırlıkta olup bu yapı yağa yoğun kıvamını verir. Düşük sıcaklıkta bile akışkan kalma eğilimindedir.
Kullanımı
Hint yağı mutfakta yemeklik yağ olarak kullanılmaz. Cilt ve saç bakım ürünlerinde, dudak ürünlerinde, sabunlarda ve masaj yağı karışımlarında kıvam verici olarak yer alır. Sabun yapımında köpüğü yoğunlaştırır. Sanayide boya, vernik ve yağlayıcı üretiminde de kullanılır.
Işıktan ve ısıdan uzakta, ağzı kapalı koyu cam şişede saklanır. Diğer yağlara kıyasla acılaşmaya daha dirençlidir. Ham tohum ve küspe çocuklardan ve evcil hayvanlardan uzak tutulmalıdır.
Sık sorulan sorular
Hint yağı nedir?
Ricinus communis bitkisinin tohumundan preslenen, yoğun kıvamlı ve soluk renkli bir bitkisel yağdır.
Hint yağı nasıl elde edilir?
Tohumlar preslenir, ardından yağ süzülür ve çoğu kez rafine edilir.
Hint yağı neden bu kadar yoğundur?
Yağda risinoleik asit ağırlıktadır ve bu özel yapı kıvamı koyulaştırır.
Hint yağı nasıl saklanır?
Koyu cam şişede, serin ve karanlık yerde, ağzı kapalı saklanır.
Kaynaklar
Dioskorides, De Materia Medica (MS 1. yy). Baytop, T., Türkçe Bitki Adları Sözlüğü, Türk Dil Kurumu, 1994. Mabberley, D.J., Mabberley's Plant-Book, 3. baskı, Cambridge University Press, 2008. Gunstone, F.D. (ed.), Vegetable Oils in Food Technology, 2. baskı, Wiley-Blackwell, 2011. Firestone, D., Physical and Chemical Characteristics of Oils, Fats, and Waxes, AOCS Press.