Telefon ve WhatsApp ile sipariş: 0356 275 24 27 · Turhal'dan Türkiye'nin her yerine kargo · 1978'den beri babadan oğula aktar · Turhal / Tokat

← Bitki ve Baharat Ansiklopedisi

Çilek Tohumu Yağı (Fragaria × ananassa) — Çeçen Şifalı Bitkiler, Turhal
Çilek Tohumu Yağı fotoğraf 1Çilek Tohumu Yağı fotoğraf 2Çilek Tohumu Yağı fotoğraf 3Çilek Tohumu Yağı fotoğraf 4
Fotoğraflar: Ivar Leidus, CC BY-SA 4.0 · Alpsdake, CC BY-SA 3.0 · Stuhlfauth Thomas, CC BY-SA 4.0 · Dominicus Johannes Bergsma., CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Çilek Tohumu Yağı

Fragaria × ananassa Duchesne

Diğer adları
Çilek çekirdeği yağı; İngilizce: strawberry seed oil; INCI: Fragaria Ananassa Seed Oil
Kaynak bitkinin familyası
Rosaceae (Gülgiller)
Elde edildiği kısım
Tohum (çileğin yüzeyindeki küçük tohumlar)

Çilek tohumu yağı, meyvenin dışına gömülü yüzlerce minik tohumdan elde edilen nadir ve emek isteyen bir yağdır. Çilek reçeli ve meyve suyu üretiminin atığı sayılan tohumlar, doğru işlendiğinde altın renkli, hafif kokulu bir yağa dönüşür.

Elde edilişi

Çileğin yüzeyindeki küçük sarımsı noktalar aslında gerçek meyvelerdir; bunların her biri bir tohum taşır. Çilek püresi ya da suyu hazırlanırken tohumlar elenerek ayrılır, kurutulur ve soğuk presle sıkılır. Tohumların yağ oranı düşüktür, bu yüzden çok miktarda tohumdan çok az yağ çıkar ve fiyat yüksektir. Çözücü ekstraksiyonu da kullanılabilir.

Fragaria × ananassa, Kuzey Amerika'nın Fragaria virginiana türü ile Şili'nin Fragaria chiloensis türünün 18. yüzyılda Avrupa'da, Fransa'da bahçelerde doğan melezidir. Bugün bahçe çileği olarak bilinen bu çok yıllık, sürünen gövdeli otsu bitki dünyada en çok yetiştirilen yumuşak meyvelerdendir. Türkiye'de Akdeniz kıyılarında ve Ege'de, ayrıca serin iklim bölgelerinde yetiştirilir.

Tarihçe

Yabani çilek türleri Antik Çağ'dan beri toplanmakta olup Roma yazarlarınca anılır; Plinius çileğin yabani biçimlerinden söz eder. Bugünkü bahçe çileği ise 18. yüzyılda ortaya çıkmıştır. Bu dönemde Fransız subay Amédée-François Frézier, Şili'den getirdiği bitkileri Avrupa'ya götürmüş, bunların Kuzey Amerika kökenli türlerle doğal melezlenmesinden iri meyveli çilek oluşmuştur.

Bilimsel ad Fragaria, Latince “fragrare” (kokmak) sözcüğüne dayanır. Çilek tohumundan yağ elde edilmesi ise çok yakın dönemin kozmetik hammadde araştırmalarıyla ortaya çıkmış bir uygulamadır, eski kaynaklarda bulunmaz.

Renk, koku ve yapısı

Çilek tohumu yağı altın sarısından yeşilimsi sarıya uzanan renkte, akışkan ve hafif dokulu bir yağdır; kokusu hafif ve bitkiseldir. Yağ asidi bileşiminde linoleik asit ve alfa-linolenik asit ağırlıklıdır, oleik asit de bulunur. Çoklu doymamış yağ asitlerinin payı yüksek olduğundan hava ve ışıkla çabuk bozulur. Serin yerde berrak kalır, düşük sıcaklıkta bulanıklaşabilir.

Kullanımı

Çilek tohumu yağı ağırlıklı olarak kozmetik alanında kullanılır: cilt ve saç bakım ürünlerinde, masaj yağı karışımlarında, serum tabanlı yağlarda ve sabunlarda yer alır. Hafif dokusu nedeniyle taşıyıcı yağ olarak ve diğer yağlarla karışımlarda tercih edilir. Sabun yapımında yüksek oranda doymamış yağ asidi içerdiğinden az miktarda eklenir.

Mutfakta yaygın bir kullanımı yoktur; küçük miktarlarda üretildiğinden daha çok özel kozmetik formülasyonlarında değerlendirilir.

Saklama: Çabuk acılaştığı için küçük, koyu cam şişelerde, ağzı sıkıca kapalı olarak serin yerde, tercihen buzdolabında saklanır. Isı ve ışıktan uzak tutulmalıdır. Kokusu keskinleşir ya da boyalı hale gelirse kullanılmamalıdır.

Bu yağı içeren ürünlerimiz

Sık sorulan sorular

Çilek tohumu yağı nedir?

Çilek meyvesinin yüzeyindeki küçük tohumlardan soğuk sıkımla elde edilen, altın sarısı bir bitkisel yağdır.

Çilek tohumu yağı nasıl elde edilir?

Meyve işlenirken ayrılan tohumlar kurutulur ve soğuk presle sıkılır; çok miktarda tohumdan az yağ çıkar.

Çilek tohumu yağı neden pahalıdır?

Tohumların yağ oranı düşük, toplanması ve ayrılması zahmetli olduğu için üretim miktarı sınırlıdır.

Çilek tohumu yağı nasıl saklanır?

Koyu cam şişede, serin ve karanlık yerde, mümkünse buzdolabında saklanır.

Kaynaklar

Mabberley, D.J., Mabberley's Plant-Book, 3. baskı, Cambridge University Press, 2008.
Plinius, Naturalis Historia (MS 1. yy).
Gunstone, F.D. (ed.), Vegetable Oils in Food Technology, 2. baskı, Wiley-Blackwell, 2011.
Baytop, T., Türkçe Bitki Adları Sözlüğü, Türk Dil Kurumu, 1994.

WhatsApp