Telefon ve WhatsApp ile sipariş: 0356 275 24 27 · Turhal'dan Türkiye'nin her yerine kargo · 1978'den beri babadan oğula aktar · Turhal / Tokat

← Bitki ve Baharat Ansiklopedisi

İğde Yağı (Elaeagnus angustifolia) — Çeçen Şifalı Bitkiler, Turhal
İğde Yağı fotoğraf 1İğde Yağı fotoğraf 2İğde Yağı fotoğraf 3
Fotoğraflar: Walter Siegmund (talk), CC BY-SA 4.0 · Katrin Schneider / korina.info, CC BY-SA 4.0 · Luis Fernández García, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

İğde Yağı

Elaeagnus angustifolia L.

Diğer adları
İğde çiçeği yağı, iğde özü; İngilizce: Russian olive oil, oleaster oil
Kaynak bitkinin familyası
Elaeagnaceae (İğdegiller)
Elde edildiği kısım
Çiçek

İğde yağı, Anadolu'nun mayıs aylarını yoğun, tatlı kokusuyla dolduran iğde ağacının çiçeklerinden hazırlanır. Çiçekler bir taşıyıcı yağda bekletilerek ya da çok küçük miktarlarda çözücüyle işlenerek koku elde edilir. Kokusu, birçok kişi için Anadolu baharının anısıdır.

Elde edilişi

Çiçekler taze toplanıp zeytinyağı gibi bir taşıyıcıda bekletilerek (maserasyon) hazırlanır; bu işlem birkaç gün ile birkaç hafta sürer. Parfümeri amacıyla çözücü ekstraksiyonuyla elde edilen absolü ise çok küçük verimli ve pahalıdır. Verim, çiçeğin toplanma zamanına göre değişir.

Elaeagnus angustifolia, altı-on metre boyunda, dikenli, gümüşi-gri yapraklı bir ağaçtır. Küçük, sarımsı-krem renkli çiçekleri mayıs-haziranda açar ve çok güçlü kokar. Meyvesi, ufak zeytine benzeyen, unsu dokulu ve tatlımsıdır; kurutulup öğütülerek iğde unu yapılır. Anadolu'da, özellikle İç ve Doğu Anadolu'da, akarsu kenarlarında ve yol boylarında yaygındır.

Tarihçe

Ağaç, Orta Asya, Anadolu ve İran'da çok eskiden beri bilinir. Cins adı Elaeagnus, Yunanca zeytin ve iffetli kelimelerinden türetilmiştir; yaprakları zeytine benzediği için ad bu şekilde verilmiştir. İngilizce Russian olive adı da yine zeytine benzetmeden gelir.

Türk bahçe ve mahalle kültüründe iğde, gümüşi yaprakları ve baharda yayılan kokusuyla bilinen bir ağaçtır. Çocukluk anılarında meyvelerinin toplanıp yenmesi, şiirde ve türkülerde kokusunun anılması yaygındır. Meyve unu eski çağlardan beri değerlendirilen bir gıda malzemesidir.

Renk, koku ve yapısı

Yağın rengi taşıyıcıya göre açık sarıdan altın sarısına uzanır. Kokusu tatlı, çiçeksi, hafif bal ve vanilyamsıdır, taze çiçeğin yoğunluğuna kıyasla daha yumuşaktır. Kokunun taşıyıcıya geçişi, çiçeğin taze olmasıyla ilgilidir. Kıvamı akıcıdır. Yağ asitleri bileşimi taşıyıcıya bağlıdır.

Kullanımı

Yağ yemeklik değildir. Meyve unu ve kurutulmuş meyve gıda olarak değerlendirilir. Yağ ise parfümeri, kokulu mum, sabun ve oda kokusu gibi koku ürünlerinde ve cilt ve saç bakım ürünlerinde yer alabilir.

Güvenlik notu (absolü ve uçucu fraksiyonlar için): Saf haliyle doğrudan cilde sürülmemeli, bir taşıyıcı yağla seyreltilmeli, yutulmamalı, çocuklardan uzak tutulmalı ve gözle temasından kaçınılmalıdır.

Saklama: Işıktan ve sıcaktan uzakta, ağzı kapalı koyu cam şişede, serin yerde saklanır; kokusu değişen yağ kullanılmamalıdır.

Bu yağı içeren ürünlerimiz

Sık sorulan sorular

İğde yağı nedir?

İğde çiçeklerinin taşıyıcı yağda bekletilmesiyle ya da özel işlemle hazırlanan, tatlı çiçek kokulu bir üründür.

İğde yağı nasıl elde edilir?

Taze çiçekler zeytinyağı gibi bir taşıyıcıda bekletilir ve süzülür; parfümerilik absolü ise çözücüyle elde edilir.

İğde unu nedir?

İğde meyvesinin kurutulup öğütülmesiyle elde edilen, unsu dokulu bir üründür.

İğde yağı nasıl saklanır?

Işıktan ve sıcaktan uzakta, koyu cam şişede ve ağzı kapalı saklanır.

Kaynaklar

Baytop, T., Türkçe Bitki Adları Sözlüğü, Türk Dil Kurumu, 1994.
Mabberley, D.J., Mabberley's Plant-Book, 3. baskı, Cambridge University Press, 2008.
Tisserand, R. & Young, R., Essential Oil Safety, 2. baskı, Churchill Livingstone, 2014.

WhatsApp